Жакынкы Чыгыштагы кырдаалдын кескин курчушу жана энергетикалык жеткирүүлөрдүн токтоп калуу коркунучу фонунда Brent маркасындагы нефть баасы кайрадан баррелине 100 доллардан ашты.

Май айынан бери биринчи жолу нефть баасы бул психологиялык чектелүү деңгээлге көтөрүлдү. Бейшемби күнү, 23-июль күнкү соода маалыматтарына ылайык, сентябрь айындагы фьючерстердин наркы 6,55%га кымбаттап, 100,23 долларды түздү. Соодагерлер акыркы жолу нефть бул баадан жогору 2026-жылдын 22-майында сатылганын белгилешет.

Нефть баасы катары менен бешинчи күн өсүүдө. Буга АКШ менен Ирандын ортосундагы куралдуу кагылышуулар жана Перси булуңунан кара май ташууда келип чыккан тоскоолдуктар түрткү болууда.

Ормуз жана Баб-эль-Мандеб кысыктарындагы блокада

Дүйнөлүк энергетикалык жеткирүүлөрдүн болжол менен 20% өткөн Ормуз кысыгы АКШ менен Ирандын ортосундагы жаңжал башталгандан бери (28-февраль) иш жүзүндө толугу менен жабылган. Мунун натыйжасында Кызыл деңиз Перси булуңундагы өлкөлөрдөн нефть чыгаруунун негизги жолдорунун бири болуп калды.

Аймактагы чыңалуу хуситтер Сауд Арабиясынын кемелерине каршы деңиз блокадасын жарыялагандан кийин дагы күчөдү. Бейшемби күнү хуситтер Баб-эль-Мандеб кысыгында сауд аравиялык эки нефть танкерине сокку урулганын билдиришти. Goldman Sachs маалыматы боюнча, акыркы бир айда Баб-эль-Мандеб аркылуу суткасына орточо эсеп менен дээрлик 9 миллион баррель нефть өткөн.

Бул кысыкты айланып өтүү танкерлердин сапарын эң аз дегенде төрт жумага узартып, бурулуш баасын жана камсыздандыруу чыгымдарын кескин жогорулатууда.

Goldman Sachs болжолу жана геосаясий фон

Goldman Sachs эксперттеринин баамында, июль жана август айларында нефть баасы жогорку бойдон кала берет. Буга Жакынкы Чыгыштагы өндүрүүнүн кыскарышы, жайкы мезгилдеги саякаттардын сезондук суроо-талабы жана стратегиялык резервдердин бошотулушунун азайышы себеп болууда.

Эске салсак, АКШ, Израиль жана Иран ортосундагы тирешүү февраль айынын аягынан бери уланууда. 18-июнда АКШ менен Иран эки айлык ок атышпоо меморандумуна кол коюшканы менен, кийинчерээк өз ара соккулар кайра жанданган. Буга чейин геосаясий чыңалуунун кесепетинен нефть баасы кескин секирип, 120 долларга чейин көтөрүлүп, кийин кайра коррекцияланган эле.